Ważne sygnały, które ciało wysyła przy niedoborze żelaza

Bez żelaza organizm ludzki nie funkcjonuje prawidłowo. Żelazo (po łacinie Ferrum) jest niezbędnym pierwiastkiem, którego organizm potrzebuje do transportu i przechowywania tlenu, ale jego znaczenie sięga znacznie dalej.

Żelazo jest ważnym mikroelementem, który uczestniczy w wielu procesach zachodzących w organizmie:

  • Transport tlenu i tworzenie czerwonych krwinek: żelazo jest niezbędne do produkcji hemoglobiny – cząsteczki odpowiedzialnej za transport tlenu we krwi. Bez wystarczającej ilości żelaza organizm nie jest w stanie wyprodukować wystarczającej ilości czerwonych krwinek, co może prowadzić do niedotlenienia komórek.
  • Normalne funkcje poznawcze: żelazo odgrywa ważną rolę w rozwoju mózgu i procesach poznawczych, w tym zdolności koncentracji.
  • Produkcja energii i metabolizm: w mięśniach żelazo pomaga przechowywać tlen i wspiera normalną wymianę energii. Pomaga komórkom organizmu efektywnie wykorzystywać energię i dlatego ma kluczowe znaczenie dla sprawności fizycznej.
  • Wsparcie układu odpornościowego: odpowiedni poziom żelaza jest ważny dla prawidłowego funkcjonowania układu odpornościowego. Żelazo pomaga organizmowi walczyć z chorobami i wspiera produkcję komórek odpornościowych.
  • Zmniejszenie zmęczenia i wyczerpania: niedobór żelaza może powodować zmęczenie i wyczerpanie. Żelazo pomaga łagodzić te objawy, poprawiając dostarczanie tlenu do komórek i wspierając wymianę energii.

Możliwe objawy niedoboru żelaza

Niedobór żelaza może objawiać się na różne sposoby. Najczęstsze objawy to:

  • Zmęczenie, osłabienie i wyczerpanie
  • Trudności z koncentracją i spadek sprawności umysłowej
  • Wyczerpanie fizyczne i zmniejszona wydolność
  • Problemy z regulacją temperatury ciała (zimne dłonie i stopy)
  • Blada skóra, sucha skóra i popękane kąciki ust
  • Wypadanie włosów oraz kruche i matowe włosy
  • Łamliwe paznokcie
  • Bóle głowy i duszności.

Ważne jest, aby zauważyć, że te objawy mogą być również spowodowane innymi czynnikami. Aby zapobiec niedoborowi żelaza, należy spożywać wystarczającą ilość pokarmów bogatych w żelazo, takich jak czerwone mięso, ryby, rośliny strączkowe, orzechy, nasiona i zielone warzywa liściaste. Wchłanianie żelaza poprawia witamina C (np. szklanka soku pomarańczowego lub papryka).

Codzienne zapotrzebowanie na żelazo

Niedobór żelaza może dotknąć każdego – dzieci, młodzież, sportowców, kobiety i mężczyzn. Kobiety są szczególnie narażone ze względu na cykl menstruacyjny. Zapotrzebowanie na żelazo znacznie wzrasta również w czasie ciąży.

Zapotrzebowanie na żelazo zależy od wieku i płci. Dzieci i młodzież potrzebują więcej żelaza w okresie wzrostu, a sportowcy również mają większe zapotrzebowanie, aby zapewnić wystarczający transport tlenu w organizmie.

Przyczyny niedoboru żelaza

  • Zwiększone zapotrzebowanie: u kobiet z powodu menstruacji, u młodzieży w okresach wzrostu (np. dojrzewanie) i u kobiet w ciąży, których zapotrzebowanie na żelazo wzrasta dla rozwoju płodu.
  • Leki hamujące wchłanianie żelaza: inhibitory pompy protonowej (IPP) i leki zobojętniające kwas żołądkowy mogą hamować wchłanianie żelaza.
  • Niskie przyswajanie żelaza spowodowane dietą: niezdrowe odżywianie, zaburzenia odżywiania lub określone diety (np. wegetarianizm, weganizm). Starsze osoby często mają niższe przyswajanie żelaza. Również fosforany (np. napoje typu cola, przetworzone sery), kawa, czarna herbata i kwas szczawiowy (np. w rabarbarze) mogą hamować wchłanianie żelaza.
  • Zaburzenia wchłaniania: celiakia może zaburzać przyswajanie żelaza w jelitach, zwiększając ryzyko niedoboru żelaza.

Co jeść w przypadku niedoboru żelaza?

Żelazo jest niezbędnym mikroelementem, którego organizm ludzki sam nie produkuje. Dlatego musimy je otrzymywać z pożywienia lub suplementów diety. Przy prawidłowym i zrównoważonym odżywianiu nie jest problemem uzyskanie niezbędnej ilości żelaza z pożywienia.

Aby pokryć zapotrzebowanie na żelazo, należy spożywać pokarmy bogate w żelazo. Szczególnie dobrymi źródłami są mięso, rośliny strączkowe, grzyby, produkty pełnoziarniste i pietruszka.

Pokarmy sprzyjające wchłanianiu żelaza (wspomagające przyswajanie żelaza)

  • Witamina C: owoce, świeże warzywa, suplementy diety
  • Wątroba: naturalny organ magazynujący żelazo
  • Pokarmy o niskim pH: kwaśne potrawy.

Pokarmy hamujące wchłanianie żelaza (utrudniające przyswajanie żelaza)

  • Kwas szczawiowy: szpinak, rabarbar, kakao w proszku
  • Polifenole: sok winogronowy, czerwone wino, kawa, herbata (czarna / zielona herbata), proso
  • Leki, takie jak preparaty wiążące kwas żołądkowy.

Najlepsze źródła żelaza

Produkty pochodzenia zwierzęcego(g/100 g)Produkty pochodzenia roślinnego(g/100 g)
kaszanka29,4otręby pszenne16,0
wątroba wieprzowa18,0płatki jaglane9,0
wątroba cielęca9,8suszona soczewica8,0
pasztet z wątróbki7,9kiełki pszenicy7,6
wołowina2,1suszona biała fasola7,0
cielęcina2,0suszona ciecierzyca6,1
jajka1,8tofu5,4
wieprzowina1,4płatki owsiane4,2
szynka1,1czarny seler3,3
pasztet mięsny, boczek0,8pietruszka3,3
kurczak0.7szpinak, botwina2,7

Suplement żelaza Nahrin: Narosan® Mustikas kompleks multiwitaminowy

Zrównoważona dieta ma kluczowe znaczenie dla zapewnienia odpowiedniej ilości żelaza. W niektórych przypadkach, na przykład przy słabym przyswajaniu żelaza, może być konieczne przyjmowanie suplementów żelaza. Są one dostępne w postaci kapsułek, tabletek lub płynu, przy czym zalecane jest żelazo dwuwartościowe.

Nasz suplement diety Narosan Mustikas skutecznie wspiera wchłanianie żelaza i uzupełnia optymalne odżywianie.

„Bardzo zadowolona, sama stosuję i podaję również dziecku. Wyniki badań krwi były w porządku. Dziecko też chętnie przyjmuje. Brałam również przy bólu głowy i wydaje się, że pomogło, ponieważ ból głowy zniknął po pewnym czasie.”

Keili